DROGA DO WŁASNEGO HERBU

Drodzy Miłośnicy Heraldyki!

Fundacja własnego herbu rodowego, zwanego herbem obywatelskim lub mieszczańskim, jest dobrowolnym i świadomym aktem fundatora. Raz ustanowiony herb powinien pozostać w niezmienionej formie jako znak przeznaczony dla obecnych i przyszłych pokoleń.

Wizerunek zarejestrowanego herbu zostaje zamieszczony w drukowanym herbarzu oraz w internetowym rejestrze Polskiej Roli Herbowej „Nova Heroldia”. Należy mieć świadomość, że publikacja informacji w formie drukowanej lub elektronicznej może uniemożliwić ich całkowite usunięcie ze wszystkich nośników i źródeł, w których zostały następnie rozpowszechnione.

Zapewniamy, że żadne informacje niezatwierdzone przez fundatora nie będą przez nas przekazywane osobom trzecim. Na jego wyraźne życzenie informacje nieprzeznaczone do publikacji mogą również zostać usunięte z archiwum Polskiej Roli Herbowej — w zakresie, w jakim jest to technicznie i prawnie możliwe. Szczegółowe zasady określa statut Polskiej Roli Herbowej „Nova Heroldia”.

Polska Rola Herbowa jest organizacją pozarządową, której celem jest popularyzowanie heraldyki oraz pielęgnowanie tradycji rodzinnych, w tym zwyczaju posiadania własnego herbu rodowego. Działając w imieniu członków Polskiej Wspólnoty Heraldycznej, którzy dokonali fundacji i rejestracji własnych znaków herbowych, Polska Rola Herbowa prowadzi rejestr oraz publikuje nowo ustanowione herby obywatelskie, zwane również mieszczańskimi.

Do rejestru Polskiej Roli Herbowej przyjmowane są herby mieszczańskie i obywatelskie, które:

• spełniają wymagania określone w statucie;
• zostały zaprojektowane zgodnie z zasadami heraldyki;
• zostały zweryfikowane pod względem oryginalności;
• nie powielają herbów już istniejących lub wcześniej zarejestrowanych.

Nowe herby mogą być fundowane dla męskich przedstawicieli rodzin i dziedziczone po mieczu przez bezpośrednich potomków fundatora, zarówno mężczyzn, jak i kobiety, pod warunkiem zachowania nazwiska fundatora lub nazwiska dwuczłonowego zawierającego jego nazwisko.

Uprawnienie do posługiwania się herbem może zostać rozszerzone również na inne osoby należące do rodziny. Następuje to poprzez wydanie specjalnego edyktu, a zakres takiej adopcji herbowej zostaje określony w aneksie do aktu rejestracji.

Przestrzeganie powyższych zasad zapewniają certyfikowani heraldycy współpracujący z Polską Rolą Herbową.

Ochrona dokumentów fundacyjnych

Z przykrością odnotowujemy przypadki prób fałszowania dokumentów fundacyjnych wystawianych przez Polską Rolę Herbową. W związku z tym informujemy, że nie wydajemy dokumentów zastępczych ani potwierdzeń fundacji i rejestracji herbu osobom, które jedynie noszą nazwisko identyczne z nazwiskiem fundatora wpisanego do naszego rejestru.

Samo podobieństwo lub identyczność nazwiska nie stanowi dowodu przynależności do rodziny uprawnionej do używania danego herbu.

Dokumenty wystawiane przez Polską Rolę Herbową posiadają zabezpieczenia identyfikacyjne naniesione na stosowany przez nas papier. Część tych zabezpieczeń jest widoczna wyłącznie w świetle ultrafioletowym.

Projektowanie nowych herbów

Polska Rola Herbowa nie przyjmuje bezpośrednich zleceń na wykonanie projektu herbu. Osoby zainteresowane jego opracowaniem kierujemy do współpracujących z nami, certyfikowanych heraldyków.

Certyfikowani przez Polską Rolę Herbową heraldycy dają gwarancję, że projekt herbu zgłoszonego do rejestracji zostanie wykonany zgodnie z obowiązującymi zasadami heraldycznymi. Prawidłowo zaprojektowany herb może być następnie zgłoszony również do rejestracji w innych rolach herbowych działających w Europie, zgodnie z wymaganiami poszczególnych instytucji.

Polska Rola Herbowa stwarza możliwość fundacji, rejestracji i publikacji nowego herbu rodowego.

Jak można wejść w posiadanie własnego herbu rodowego?

Istnieją dwie podstawowe możliwości wejścia w posiadanie własnego herbu rodowego.

Pierwszą z nich jest przeprowadzenie badań genealogicznych i odnalezienie potwierdzonych powiązań genealogiczno-heraldycznych z konkretną rodziną herbową — szlachecką lub mieszczańską.

Należy jednak pamiętać, że posiadanie nazwiska uznawanego potocznie za szlacheckie, na przykład zakończonego na „-ski”, nie jest równoznaczne z przynależnością do historycznej rodziny szlacheckiej noszącej takie samo nazwisko. Nie każde nazwisko zakończone na „-ski” ma pochodzenie szlacheckie. Przykładowo nie każda osoba nosząca nazwisko Krukowski jest spokrewniona z rodziną szlachecką o tym nazwisku.

Należy również uwzględnić, że mogło istnieć kilka niespokrewnionych ze sobą rodzin noszących takie samo nazwisko, które posługiwały się różnymi herbami albo nie posiadały żadnych uprawnień herbowych.

Drugą możliwością jest zlecenie doświadczonemu heraldykowi opracowania projektu nowego herbu rodowego.

Przed przystąpieniem do projektowania heraldyk zapoznaje się z informacjami przekazanymi przez fundatora. Mogą one dotyczyć między innymi:

• nazwiska i — jeżeli jest znana — jego etymologii;
• zawodu fundatora lub zawodów tradycyjnie wykonywanych w rodzinie;
• miejsca urodzenia;
• kraju lub regionu pochodzenia;
• dewizy życiowej;
• zainteresowań i szczególnych osiągnięć;
• historii rodziny;
• innych informacji, które mogą znaleźć symboliczne odzwierciedlenie w herbie.

Przekazane wiadomości i sugestie służą przełożeniu charakterystycznych cech, wartości i historii rodziny fundatora na odpowiednie symbole heraldyczne. Na podstawie otrzymanych materiałów oraz ewentualnych propozycji fundatora heraldyk, korzystając ze swojej wiedzy i doświadczenia, opracowuje projekt herbu zgodny z zasadami heraldyki.

Zatwierdzenie i rejestracja herbu

Po zaakceptowaniu projektu przez fundatora oraz sprawdzeniu jego oryginalności i niepowtarzalności herb zostaje skierowany do komisji heraldycznej w celu zatwierdzenia i rejestracji.

Po zakończeniu procedury fundator otrzymuje oficjalne potwierdzenie rejestracji wydane przez Polską Rolę Herbową. Dokument ma formę certyfikatu przekazywanego w pliku PDF, który można samodzielnie wydrukować.

Na wyraźne życzenie fundatora możliwe jest również zamówienie dodatkowego kompletu dokumentów i akcesoriów, obejmującego:

• ozdobny, reprezentacyjny list herbowy w eleganckiej oprawie;
• akt rejestracji herbu;
• aneks do aktu rejestracji;
• legendę herbową.

W liście herbowym, obok wizerunku herbu, zamieszcza się imię i nazwisko fundatora. Dokument zostaje potwierdzony przez przedstawiciela komisji heraldycznej Polskiej Roli Herbowej.

Akt rejestracji stanowi urzędowe w ramach działalności Polskiej Roli Herbowej poświadczenie wpisania herbu do jej rejestru.

Aneks do aktu rejestracji umożliwia fundatorowi rozszerzenie uprawnień do używania herbu na wskazane osoby należące do dalszej rodziny. Zakres tego uprawnienia powinien zostać dokładnie określony w treści aneksu.

Legenda herbowa jest publikacją przedstawiającą historię ustanowienia danego znaku herbowego. Zawarte w niej informacje wyjaśniają cele fundacji, znaczenie symboli użytych w godle i klejnocie oraz treść przesłania, które fundator pragnie pozostawić przyszłym pokoleniom.

List herbowy oraz akt rejestracji są podstawowymi oficjalnymi dokumentami potwierdzającymi fundację i rejestrację nowego herbu rodowego w Polskiej Roli Herbowej.

Rejestracja herbu już istniejącego

W przypadku zgłoszenia do Rejestru Polskiej Roli Herbowej herbu już istniejącego — mieszczańskiego, obywatelskiego lub szlacheckiego — wydawane jest potwierdzenie jego rejestracji w formie certyfikatu.

Wpisanie takiego herbu do rejestru może nastąpić dopiero po przedstawieniu przez wnioskodawcę wiarygodnych dokumentów potwierdzających:

• historyczne istnienie herbu;
• jego wcześniejszą rejestrację w innej roli herbowej;
• jego publikację w konkretnym herbarzu;
• uprawnienie wnioskodawcy do posługiwania się tym herbem.

Szczegółowe wymagania dotyczące rejestracji herbów już istniejących określa statut Polskiej Roli Herbowej.

Na wyraźne życzenie wnioskodawcy Polska Rola Herbowa może wydać również komplet pamiątkowych dokumentów i akcesoriów związanych z fundacją albo rejestracją herbu. Ułatwiają one prezentowanie i popularyzowanie zarejestrowanego znaku, a jednocześnie stanowią materialną pamiątkę po jego fundatorach oraz świadectwo historii i istnienia przodków.